Khám phá bí ẩn về hang động ‘cá thần’ Cẩm Thủy

Theo dòng nước ra ngoài không phải là cá thần như thường thấy, mà là những đàn rắn lạ. Loài rắn này rất hiền, không cắn người. Dân làng cúng tế lớn lắm, đàn rắn mới đi hết.


Theo ghi chép của cụ Phạm Minh Đức, 83 tuổi, người làng Lương Ngọc (Cẩm Thủy, Thanh Hóa), thì suối “cá thần” xuất hiện vào khoảng thế kỷ XI.

Chuyện rằng, vào một ngày nọ, trời bỗng mưa to gió lớn, tạo thành một trận lụt. Khi nước rút, những đàn cá gặp môi trường sinh sống thuận lợi đã ở lại trong hang động dưới chân núi Trường Sinh, không theo dòng nước đi xa nữa.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
Du khách xem "suối cá thần" rất đông.

Ngày nay, trong hang động nằm sâu trong lòng núi có hàng trăm, hàng nghìn con cá lớn bé, có con nặng tới 10kg. Ban ngày chúng ra suối nô đùa với khách du lịch, ban đêm bơi vào hang trú ẩn. Những ngày đẹp trời cá ra nhiều tạo thành một dòng suối ngập cá.

Theo các nhà ngư học, đàn cá hàng trăm ngàn con trong suối gồm nhiều loài, nhưng chủ yếu là cá dốc, thân hình giống cá trắm, mồm giống cá trôi, vây đuôi giống cá chép, mình nhiều hoa văn, màu sắc. Loài này thuộc bộ cá chép, nằm trong sách đỏ Việt Nam.

Người dân nơi đây thường truyền tai nhau câu thơ diễn tả vẻ đẹp của loài “cá thần”: “Hang sâu sắc cá bừng hang lửa/ Mỗi chiếc vây in hình mặt trời”.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy

Điều lạ kỳ là, vào ngày 5-5 và 30 Tết, bà con sống trong thôn cho gạo nếp vào thùng mang xuống suối ngâm, cá chỉ bơi lội xung quanh mà không dám ăn. Chỉ những hạt rơi vãi ra ngoài chúng mới ăn.

Theo các cụ cao niên trong làng, do tác động của địa chấn, nên cửa hang, nơi ra vào của đàn cá đã bị thu hẹp lại, giờ chỉ còn những con cá nhỏ chui qua được.

Sâu trong động núi có độc đạo dẫn tới một khu vực hang động rộng mênh mông. Muốn vào được bên trong phải lên lưng chừng núi, vào động Cây Đăng, nơi có những nhũ đá với đủ loại màu sắc. Lối đi vào hang động, nơi có hàng trăm ngàn con cá sinh sống đã bị bịt lại vì đường xuống quá nguy hiểm.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
Đường xuống hang cá thần.

Theo ông Phạm Minh Đức và một số người trong thôn, ngày xưa, nơi đây du lịch chưa phát triển, người dân trong làng vẫn thường xuyên xuống hang đãi vàng.

Ông Đức kể, ngày thanh niên, ông đã từng xuống hang. Đường xuống hang rất nguy hiểm. Muốn vào bên trong, chỉ có cách là nằm xuống bò vào bên trong. Đến một cái vực, người to khỏe giữ chặt dây thừng cho người khác bám tụt xuống khu vực rộng đến cả sào ruộng với nhiều nhũ đá đẹp kỳ lạ những khe nước trong xanh tinh khiết.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
Thạch nhũ trong động.

Ngày động cá chưa bị bịt lại, ông Đức thường xuyên xuống rất sâu. Dưới đó, nghe rõ tiếng thác nước chảy rất mạnh, nhưng lại không nhìn thấy. Từ ngách hang sâu đùn lên một dòng nước, cung cấp nước cho đàn cá sinh sống và bà con nơi đây sinh hoạt, cày cấy hàng năm.

Theo cuốn “Tản mạn văn hóa xứ Thanh”, năm 1949, địa phương đã cử người đổ dầu hỏa xuống nhiều con nước đầu nguồn rồi canh gác ở cửa hang mấy ngày nhưng không hề thấy dấu tích của dầu hỏa đâu. Sau đó, nhân dân đã thay dầu hỏa bằng vỏ trấu nhưng kết quả cũng tương tự, không thấy vỏ trấu chảy ra suối cá. Có lẽ, nước ở “suối cá thần” không phải từ thượng nguồn, mà đùn lên từ lòng đất.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
"Cá thần" chui từ trong động ra qua khe hẹp này.

Theo cuốn sách mà ông Phạm Minh Đức ghi lại, ngày xưa, có hai vợ chồng dân tộc Mường, quê ở Hòa Bình, ông Quách Văn Hai và bà Bùi Thị Út, vào gần khu vực suối cá kiếm kế sinh nhai, thấy có dòng suối trong mát, hàng ngày có đàn cá hiền lành không sợ người. Hai vợ chồng nghĩ đây là điềm lành nên lập miếu thờ mong sao cho dòng nước không bị cạn và thần cá phù hộ cho mùa màng tươi tốt, đời sống no ấm.

Sau khi lập miếu, mùa màng trở nên tươi tốt, một số người nơi khác cũng di cư về đây chung sống và đặt tên là làng Lương Ngọc.

Cứ đến ngày mùng 8 tháng Giêng, làng Lương Ngọc lại tổ chức lễ hội Khai Hạ để cảm ơn trời đất, thần núi, thần cá đã phù hộ cho dân làng.

Theo một số cụ cao niên trong làng, trước đây, dưới suối xuất hiện một con cá rất lạ, có hai vành vàng bên mang rất đẹp, nặng chừng 6 đến 7kg. Mọi người gọi nó là cá chúa. Cá chúa chỉ xuất hiện một thời gian ngắn rồi biến mất. Từ đó đến nay không thấy con nào như vậy nữa.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
Loài cá lạ nhiều màu sắc.

Chuyện ngôi miếu bên suối cá thần cũng kỳ lạ. Ba lần dân làng xây dựng, thì cả ba lần, trước khi khánh thành, đều xuất hiện giông tố, mưa lốc, khiến miếu chỉ còn là đống đổ nát. Năm 1958, trận giông tố kèm theo lở đá, khiến đất đá và cây quân cổ thụ lao xuống đè bẹp miếu.

Sau sự cố đó, nhân dân làng Lương Ngọc đã xây dựng lại một ngôi miếu lớn hơn, bằng đá khối rất vững chãi, không gió lốc nào phá nổi.

Ông Đức kể, năm cây quân cổ thụ đổ vào ngôi miếu, thời tiết hạn hán kéo dài. Để tìm nguồn nước, nhân dân đã đào cửa hang rộng hơn, thì thấy hai khẩu súng (người Mường gọi là “trọ”), là vật thầy mo dùng để cúng tế. Trọ rất nặng, có mầu đen, mài vào đá thì thành màu vàng, sau một lúc lại chuyển về màu đen như cũ.

Theo cuốn sách do ông Phạm Minh Đức ghi, vào những năm 50 thế kỷ trước, gần hai năm liên tục nước suối tự nhiên chảy rất mạnh. Theo dòng nước ra ngoài không phải là cá, mà là những đàn rắn lạ. Loài rắn này rất hiền, không cắn người. Dân làng cúng tế lớn lắm, đàn rắn mới đi hết.

Còn rất nhiều câu chuyện bí ẩn, linh thiêng nữa, liên quan đến suối cá thần, hang động trong núi Ngọc Linh, mà ông Đức đã và đang ghi chép.

Vẻ đẹp và sự linh thiêng của “suối cá thần” đã gắn liền với người dân Lương Ngọc. Họ coi đây là tài sản chung và ngày đêm bảo vệ. Không ai dám bắt cá ăn. Nếu một con cá nào lỡ lạc đường bơi ra đồng, sẽ được bà con nâng niu đem về suối để thả.

Hãy chia sẻ hình ảnh du lịch của bạn tại địa chỉ [email protected] để Ban biên tập KinhNghiemDuLich.org đăng tải lên Cổng thông tin Sổ tay du lịch và khám phá cho đông đảo bạn đọc được tham khảo và chia sẻ những cảm xúc của chính mình.








Kham pha bi an ve hang dong ‘ca than’ Cam Thuy


Theo dong nuoc ra ngoai khong phai la ca than nhu thuong thay, ma la nhung dan ran la. Loai ran nay rat hien, khong can nguoi. Dan lang cung te lon lam, dan ran moi di het.


Theo ghi chep cua cu Pham Minh Duc, 83 tuoi, nguoi lang Luong Ngoc (Cam Thuy, Thanh Hoa), thi suoi “ca than” xuat hien vao khoang the ky XI.

Chuyen rang, vao mot ngay no, troi bong mua to gio lon, tao thanh mot tran lut. Khi nuoc rut, nhung dan ca gap moi truong sinh song thuan loi da o lai trong hang dong duoi chan nui Truong Sinh, khong theo dong nuoc di xa nua.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
Du khach xem "suoi ca than" rat dong.

Ngay nay, trong hang dong nam sau trong long nui co hang tram, hang nghin con ca lon be, co con nang toi 10kg. Ban ngay chung ra suoi no dua voi khach du lich, ban dem boi vao hang tru an. Nhung ngay dep troi ca ra nhieu tao thanh mot dong suoi ngap ca.

Theo cac nha ngu hoc, dan ca hang tram ngan con trong suoi gom nhieu loai, nhung chu yeu la ca doc, than hinh giong ca tram, mom giong ca troi, vay duoi giong ca chep, minh nhieu hoa van, mau sac. Loai nay thuoc bo ca chep, nam trong sach do Viet Nam.

Nguoi dan noi day thuong truyen tai nhau cau tho dien ta ve dep cua loai “ca than”: “Hang sau sac ca bung hang lua/ Moi chiec vay in hinh mat troi”.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy

Dieu la ky la, vao ngay 5-5 va 30 Tet, ba con song trong thon cho gao nep vao thung mang xuong suoi ngam, ca chi boi loi xung quanh ma khong dam an. Chi nhung hat roi vai ra ngoai chung moi an.

Theo cac cu cao nien trong lang, do tac dong cua dia chan, nen cua hang, noi ra vao cua dan ca da bi thu hep lai, gio chi con nhung con ca nho chui qua duoc.

Sau trong dong nui co doc dao dan toi mot khu vuc hang dong rong menh mong. Muon vao duoc ben trong phai len lung chung nui, vao dong Cay Dang, noi co nhung nhu da voi du loai mau sac. Loi di vao hang dong, noi co hang tram ngan con ca sinh song da bi bit lai vi duong xuong qua nguy hiem.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
Duong xuong hang ca than.

Theo ong Pham Minh Duc va mot so nguoi trong thon, ngay xua, noi day du lich chua phat trien, nguoi dan trong lang van thuong xuyen xuong hang dai vang.

Ong Duc ke, ngay thanh nien, ong da tung xuong hang. Duong xuong hang rat nguy hiem. Muon vao ben trong, chi co cach la nam xuong bo vao ben trong. Den mot cai vuc, nguoi to khoe giu chat day thung cho nguoi khac bam tut xuong khu vuc rong den ca sao ruong voi nhieu nhu da dep ky la nhung khe nuoc trong xanh tinh khiet.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
Thach nhu trong dong.

Ngay dong ca chua bi bit lai, ong Duc thuong xuyen xuong rat sau. Duoi do, nghe ro tieng thac nuoc chay rat manh, nhung lai khong nhin thay. Tu ngach hang sau dun len mot dong nuoc, cung cap nuoc cho dan ca sinh song va ba con noi day sinh hoat, cay cay hang nam.

Theo cuon “Tan man van hoa xu Thanh”, nam 1949, dia phuong da cu nguoi do dau hoa xuong nhieu con nuoc dau nguon roi canh gac o cua hang may ngay nhung khong he thay dau tich cua dau hoa dau. Sau do, nhan dan da thay dau hoa bang vo trau nhung ket qua cung tuong tu, khong thay vo trau chay ra suoi ca. Co le, nuoc o “suoi ca than” khong phai tu thuong nguon, ma dun len tu long dat.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
"Ca than" chui tu trong dong ra qua khe hep nay.

Theo cuon sach ma ong Pham Minh Duc ghi lai, ngay xua, co hai vo chong dan toc Muong, que o Hoa Binh, ong Quach Van Hai va ba Bui Thi Ut, vao gan khu vuc suoi ca kiem ke sinh nhai, thay co dong suoi trong mat, hang ngay co dan ca hien lanh khong so nguoi. Hai vo chong nghi day la diem lanh nen lap mieu tho mong sao cho dong nuoc khong bi can va than ca phu ho cho mua mang tuoi tot, doi song no am.

Sau khi lap mieu, mua mang tro nen tuoi tot, mot so nguoi noi khac cung di cu ve day chung song va dat ten la lang Luong Ngoc.

Cu den ngay mung 8 thang Gieng, lang Luong Ngoc lai to chuc le hoi Khai Ha de cam on troi dat, than nui, than ca da phu ho cho dan lang.

Theo mot so cu cao nien trong lang, truoc day, duoi suoi xuat hien mot con ca rat la, co hai vanh vang ben mang rat dep, nang chung 6 den 7kg. Moi nguoi goi no la ca chua. Ca chua chi xuat hien mot thoi gian ngan roi bien mat. Tu do den nay khong thay con nao nhu vay nua.

 KinhNghiemDuLich.org  Kham pha bi an ve hang dong ca than Cam Thuy
Loai ca la nhieu mau sac.

Chuyen ngoi mieu ben suoi ca than cung ky la. Ba lan dan lang xay dung, thi ca ba lan, truoc khi khanh thanh, deu xuat hien giong to, mua loc, khien mieu chi con la dong do nat. Nam 1958, tran giong to kem theo lo da, khien dat da va cay quan co thu lao xuong de bep mieu.

Sau su co do, nhan dan lang Luong Ngoc da xay dung lai mot ngoi mieu lon hon, bang da khoi rat vung chai, khong gio loc nao pha noi.

Ong Duc ke, nam cay quan co thu do vao ngoi mieu, thoi tiet han han keo dai. De tim nguon nuoc, nhan dan da dao cua hang rong hon, thi thay hai khau sung (nguoi Muong goi la “tro”), la vat thay mo dung de cung te. Tro rat nang, co mau den, mai vao da thi thanh mau vang, sau mot luc lai chuyen ve mau den nhu cu.

Theo cuon sach do ong Pham Minh Duc ghi, vao nhung nam 50 the ky truoc, gan hai nam lien tuc nuoc suoi tu nhien chay rat manh. Theo dong nuoc ra ngoai khong phai la ca, ma la nhung dan ran la. Loai ran nay rat hien, khong can nguoi. Dan lang cung te lon lam, dan ran moi di het.

Con rat nhieu cau chuyen bi an, linh thieng nua, lien quan den suoi ca than, hang dong trong nui Ngoc Linh, ma ong Duc da va dang ghi chep.

Ve dep va su linh thieng cua “suoi ca than” da gan lien voi nguoi dan Luong Ngoc. Ho coi day la tai san chung va ngay dem bao ve. Khong ai dam bat ca an. Neu mot con ca nao lo lac duong boi ra dong, se duoc ba con nang niu dem ve suoi de tha.

Hay chia se hinh anh du lich cua ban tai dia chi [email protected] de Ban bien tap KinhNghiemDuLich.org dang tai len Cong thong tin So tay du lich va kham pha cho dong dao ban doc duoc tham khao va chia se nhung cam xuc cua chinh minh.

Khám phá bí ẩn về hang động ‘cá thần’ Cẩm Thủy

Theo dòng nước ra ngoài không phải là cá thần như thường thấy, mà là những đàn rắn lạ. Loài rắn này rất hiền, không cắn người. Dân làng cúng tế lớn lắm, đàn rắn mới đi hết.
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá